İnşaat Sektörünün Dijital Kimlik Kartı: İDİS (İnşaat Demiri İzleme Sistemi) Nedir? Part 1
İnşaat Sektörünün Dijital Kimlik Kartı: İDİS (İnşaat Demiri İzleme Sistemi) Nedir?
Son yıllarda yapı güvenliği ve dijitalleşme adımlarının en önemli ayaklarından biri haline gelen İDİS (İnşaat Demiri İzleme Sistemi), inşaat sektöründe devrim niteliğinde bir şeffaflık ve izlenebilirlik sağlayan resmi bir takip sistemidir. Özellikle deprem kuşağında yer alan ülkemizde, binaların omurgasını oluşturan yapı malzemelerinin kalitesi ve standartlara uygunluğu hayati önem taşır.
Blogger okuyucularınızın, şantiye şeflerinin, mühendislerin ve sektör profesyonellerinin ilgisini çekecek, blogunuzun o karanlık/teknolojik estetiğine de yakışacak kapsamlı ve detaylı İDİS rehberi:
1. İDİS (İnşaat Demiri İzleme Sistemi) Nedir?
İDİS; inşaat demirinin üretim tesisinden (haddehane) başlayıp laboratuvar testlerine, lojistik süreçlerinden şantiyede nihai olarak betonun içine döküldüğü ana kadar tüm yolculuğunu dijital olarak kayıt altına alan uçtan uca bir takip sistemidir.
Bu sistem sayesinde piyasaya sürülen her bir inşaat demiri bağının (lot/parti) kendine ait bir dijital kimliği olur. Standart dışı, hurda kalitesi düşük veya belgesiz demirlerin yapı projelerinde kullanılmasının önüne geçilmesi hedeflenir.
2. Sistem Nasıl Çalışır? (Teknolojik Altyapı)
İDİS, fiziksel dünya ile dijital veri tabanlarını birbirine bağlayan birkaç temel bileşenden oluşur:
👉Özel Güvenlikli Etiketler ve QR Kodlar: Haddehanede üretilen her demir bağına, zorlu şantiye ve hava koşullarına (yağmur, çamur, sürtünme) dayanıklı, taklit edilemez, özel güvenlikli QR kodlu etiketler yerleştirilir.
👉Mobil ve El Terminali Tarama: Demirin fabrikadan çıkışı, lojistik firmasına teslimi, şantiyeye girişi ve laboratuvar numune alım süreçlerinde bu QR kodlar mobil cihazlar veya el terminalleriyle taranarak merkezi sisteme (Darphane/Bakanlık altyapısı) anlık veri gönderilir.
👉Merkezi Veri Tabanı: Toplanan tüm veriler, demirin çapı, ağırlığı, üretim saati, çentik (döküm) numarası ve laboratuvar test sonuçları ile eşleştirilerek bulut tabanlı merkezi bir sistemde saklanır.
3. İDİS’in Temel Paydaşları Kimlerdir?
Sistem, zincirleme bir doğrulama mekanizması üzerine kuruludur ve sektördeki tüm aktörleri kapsar:
👉Üreticiler ve İthalatçılar: Ürettikleri veya ithal ettikleri her demir bağını sisteme tanımlamak ve etiketlemekle yükümlüdürler.
👉Lojistik ve Toptancılar: Demirin el değiştirdiği her aşamada QR kod taraması yaparak zincirin kırılmamasını sağlarlar.
👉Yapı Müteahhitleri ve Şantiye Şefleri: Şantiyeye giren demirin İDİS üzerinden onaylı olup olmadığını kontrol eder ve yapı denetim sistemine entegre ederler.
👉Yapı Denetim Kuruluşları ve Laboratuvarlar: Şantiyeden alınan demir numunelerinin test sonuçlarını doğrudan İDİS üzerinden sisteme girerler. Böylece “sahte rapor” veya “başka demirin testini kullanma” gibi usulsüzlükler engellenir.
4. Sektöre ve Yapı Güvenliğine Faydaları Nelerdir?
👉“Karanlıkta Hiçbir Şey Kalmayacak:” İDİS, inşaat sektöründeki gri alanları tamamen ortadan kaldırmayı amaçlar.
👉Deprem Güvenliği ve Kalite Standardı: Yapılarda kullanılan demirin mukavemet değerlerinin ve standartlarının (örn. B420C) tam olarak yönetmeliğe uygun olduğundan emin olunur.
👉Haksız Rekabetin Önlenmesi: Kayıt dışı, standart dışı veya faturasız demir üretimi yapan merdiven altı işletmelerin piyasaya mal sürmesi engellenir. Vergi kayıplarının önüne geçilir.
👉Geriye Dönük İzlenebilirlik (Kara Kutu): Yıllar sonra bir yapıda hasar veya yıkım meydana geldiğinde, o yapıda kullanılan demirin hangi fabrikadan çıktığı, hangi tarihte üretildiği ve hangi laboratuvarın buna onay verdiği saniyeler içinde tespit edilebilir.
5. Yazılımcılar ve Teknik Destek Uzmanları İçin İDİS
Eğer blogunuzda işin teknik/entegrasyon boyutuna da değinmek isterseniz, İDİS sadece bir etiketleme sistemi değil, devasa bir veri entegrasyon projesidir.
Şantiyelerde kullanılan ERP sistemleri, ticari muhasebe yazılımları ve Excel tabanlı hakediş/stok takip otomasyonları (VBA projeleri), gelecekte İDİS API’leri ile entegre çalışmak zorunda kalacaktır. Şantiyeye giren demirin irsaliyesi muhasebe programına işlendiği anda, İDİS veritabanından da otomatik stok eşitlemesi yapılması şantiye yönetimini bir üst seviyeye taşıyacaktır.
✅——-İDİS TEBLİĞ——TIKLAYINIZ
✅-——İDİS MEVZUAT—-TIKLAYINIZ
MİKRO MUHASEBE PROGRAMINDA IDIS NASIL KULLANILIR ?
IDIS Hakkında
————————————
e-Fatura ve e-İrsaliye uygulamalarına dâhil olan mükellefler tarafından,
Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü’ne ,
* İnşaat Demiri İzleme Sistemi (IDIS) üzerinden bildirimi yapılan ürünler için düzenlenecek
** e-Fatura ve e-İrsaliyelerde kullanılması gereken alanların belirlendiği İDİS Kapsamında Yapılan Teslimlere İlişkin eFatura ve eİrsaliye
————————————
Not : e-Arşiv Tebliğ içeriğinde bulunmaz
————————————
* Gib istediği gerekli bilgiler
————————————————
e-fatura ve e-irsaliye için ortak istekler ,
Senaryosu ProfileID alanında “IDIS” olarak oluşacaktır.
1 – Sevkiyat Numarası
Düzenlenecek faturalarda, İnşaat Demiri İzleme Sistemi (IDIS) bildirimleri sonucunda üretilen Sevkiyat Numarasının belirtilmesi zorunludur.
Fatura Düzenleyen Taraf (AccountingSupplierParty) bilgileri altında, PartyIdentification alanında schemeID değeri “SEVKIYATNO” olarak girilmeli ve sevkiyat numarası bu alana yazılmalıdır.
Sevkiyat Numarası, IDIS tarafından aşağıdaki formatta üretilir ve bu formatın kullanılması zorunludur:
SE-XXXXXXX
İlk 2 karakter: SE
Ardından: “-”
Sonraki 7 karakter: rakam
Toplam: 10 karakter (alfanumerik)
Örnek :
SE-1345840
2 – Etiket Numarası
Düzenlenecek faturalarda, İnşaat Demiri İzleme Sistemi (IDIS) kapsamında üretilen Etiket Numarasının belirtilmesi zorunludur.
InvoiceLine alanı altında, Item / AdditionalItemIdentification / ID alanındaki schemeID değeri “ETIKETNO” olarak girilmeli ve etiket numarası bu alana yazılmalıdır.
Etiket Numarası, IDIS tarafından aşağıdaki formatta üretilir ve bu formatın kullanılması zorunludur:
AAXXXXXXX
İlk 2 karakter: harf
Sonraki 7 karakter: rakam
Toplam: 9 karakter (alfanumerik)
Örnek :
10 mm İnşaat Demiri
CV0152457
—————————————————-
Mikro Yazılım Uyumlu olan Minimum Sürümler
16.39e
17.06a
—————————————————-
Tasarım = Entegratör üzerinde yayınlanan son varsayılan tasarım
* Cari Hesaba özel seçim yapılabilir veya kendi tasarımı uyarlatmak istiyor ise ek hizmet alır
—————————————————-
Programda Kullanımı ve Dikkat Edilmesi Gerekenler :
——————
* Mevcut sürümlerde Bir satıra 1 adet etiket bilgisi bulunmaktadır
Kılavuzda ayrıca izin verilmesi halinde yazılım evinden ek çalışma çıkacaktır. Şu an için her stok satırında Alt+D yapılacak ve etiket girilmesi gerekecektir.
Bilgi : Bir Stok için 10 etiket diyenler 10 satır stok gireceklerdir.
* Her etiket için ayrı satır zorunludur ve IDIS sisteminde alınan etiket girilmedir.
* Sevkiyat no her irsaliye için 1 adet
Bilgi : (Şu an için Faturaladığında sevkiyat no irsaliyeden aktarmıyor ve bağlı irsaliye sevkiyatları ayrı yazmıyor)
👉 Faturada 1 adet sevkiyat no elle ayrıca yazılmalıdır.
👉 Şu anki yapıda 1 irsaliye 1 sevk olacak
👉 Her etiket için ayrı satır olacak
👉 Her sevk için 1 adet fatura kesilecek
👉 irsaliyede yazan Sevkiyat no faturada elle kontrol edilerek tekrar yazılacak
Not : ilk sürüm ve ilk gib şeması zaman içinde değişime uğrayacaktır. Çoklu irsaliye birleştirme için gib şemasında çoklu satır desteği de gelmesi gerekmektedir.
🍁
Sorularınız, karşılaştığınız teknik sorunlar ve destek talepleriniz için aşağıya yorum bırakabilirsiniz